Şıklık ve İlham Yazılar

Yansın Geceler’i İlk Kim Söyledi? Bir Şarkının Edebî Yolculuğu Bazı kelimeler yalnızca söylenmez; insanın hafızasında başka hayatlara açılan kapılar bırakır. Bir şarkının nakaratı yıllar sonra yeniden duyulduğunda, aslında yalnızca bir melodiyi değil, bir dönemi, bir duyguyu ve bazen de kendimizin eski bir hâlini hatırlarız. “Yansın Geceler” de böyle bir ifadeye dönüşmüş durumda. Üstelik bu ad, Türkçe pop ile rap arasında farklı dönemlerde farklı anlam katmanları kazanarak neredeyse bağımsız bir kültürel imgeye dönüşüyor. Ancak burada önemli bir ayrım var: “Yansın Geceler” adıyla iki farklı ve oldukça bilinen şarkı bulunuyor. Burcu Güneş’in 2001 tarihli “Yansın Geceler”i ile Heijan ve Muti’nin 2017’de yayımlanan…

Şampiyonlar Ligi’nde gruplara kalma parası ne kadar? Futbolun kültürel ekonomisine antropolojik bir bakış Futbolun farklı coğrafyalardaki anlamlarını düşündüğümde, aynı topun bambaşka hikâyeler taşımasına her defasında şaşırıyorum. İstanbul’da bir Avrupa maçının akşamı sokakların sesinin değişmesi, Balkanlar’da kulüp renklerinin aile mirası gibi aktarılması ya da İngiltere’de stadyumun kuşakları buluşturan bir hafıza mekânına dönüşmesi… Bütün bunlar bize futbolun yalnızca spor olmadığını hatırlatıyor. Bu nedenle “Şampiyonlar Ligi’nde gruplara kalma parası ne kadar? kültürel görelilik” sorusu, ilk bakışta göründüğünden çok daha geniş bir mesele. Çünkü UEFA’nın kulüplere aktardığı milyonlar, aynı zamanda başarı, aidiyet, prestij, dayanışma ve kimlik üretiminin parçası. Gruplara kalma artık “grup” değil, lig…

Farsça “şor” ne anlama gelir? Bir kelimenin toplumsal dünyası Bir kelimenin anlamını öğrenirken çoğu zaman sözlükteki karşılığını bulup geçiyoruz. Oysa kelimeler, insanların yaşadığı dünyadan bağımsız değil. Bir sözcüğün hangi ortamda söylendiği, kimin söylediği ve hangi duyguyu taşıdığı, onun toplumsal anlamını da değiştiriyor. Farsça “şor” (شور / šur) kelimesi bunun güzel örneklerinden biri. En temel anlamıyla şor, “tuzlu, tuz oranı yüksek” demektir. Örneğin âb-e şor (آب شور), “tuzlu su” anlamına gelir. Dehkhoda Sözlüğü de kelimeyi öncelikle “fazla tuzlu, tuz tadı taşıyan” şeklinde açıklar. Vajehyab+1 Fakat “şor” yalnızca damak tadına ilişkin bir sözcük değildir. Farsçada heyecan, coşku, tutku, kargaşa ve taşkınlık gibi…

Merhaba! Tütsü yakmak Kur’an’da geçiyor mu ile ilgili sağlam ve anlaşılır bilgiler için Modanevra içeriğine göz atın. Tütsü Yakmak Kur’an’da Geçiyor mu? Antropolojik Bir Perspektiften Ritüeller, Semboller ve Kimlik İnsanların görünmeyenle ilişki kurma biçimleri beni her zaman meraklandırmıştır. Farklı coğrafyalarda bir evin kapısından içeri girerken duyulan kokuların, bir ibadet alanında yükselen dumanın ya da bir topluluğun özel günlerinde yaktığı aromatik bitkilerin aslında ne kadar derin hikâyeler taşıdığını görmek, kültürlerin çeşitliliğine dair güçlü bir davet gibidir. Bir yerde tütsü, kutsal olana yaklaşmanın yolu olarak görülürken başka bir yerde misafir ağırlamanın, hatırlamanın veya geçmişle bağ kurmanın sembolü olabilir. Bu nedenle “Tütsü yakmak…

Ellerde Kaşıntının Kültürel Haritası: Beden, İnanç ve Anlam Arayışı Bugünkü yazımızda Modanevra olarak Ellerde kaşıntı neyin belirtisi olabilir hakkında kapsamlı notlar paylaşıyoruz. İnsan bedenini anlamaya çalışırken yalnızca biyolojiye değil, yaşadığımız dünyaya yüklediğimiz anlamlara da bakmak gerekir. Farklı toplumların bedenle kurduğu ilişkiyi keşfetmeye çıktığım bir yolculukta, küçük bir kaşıntının bile ne kadar büyük hikâyeler taşıyabildiğini fark ettim. Bir köyde yaşlı bir kadının “elin kaşınıyorsa bir haber gelecek” deyişinden, başka bir kültürde bunun ruhsal bir işaret olarak yorumlanmasına kadar uzanan anlatılar, bedenin sadece fiziksel değil aynı zamanda toplumsal bir alan olduğunu gösterir. Bu nedenle Ellerde kaşıntı neyin belirtisi olabilir? kültürel görelilik açısından…

Modanevra ailesiyle birlikte bugün E okulda ders tanımlama nasıl yapılır başlığını en temel noktalarından ele alıyoruz. E Okulda Ders Tanımlama Nasıl Yapılır? Dijital Bir İşlemin Sosyolojik Anatomisi Bir okulun koridorlarında dolaşırken bazen en sıradan görünen ayrıntıların aslında ne kadar büyük toplumsal anlamlar taşıdığını fark ediyorum. Bir öğrencinin hangi dersi alacağı, hangi sınıfta okuyacağı, hangi öğretmenle karşılaşacağı ya da haftalık programında hangi dersin kaç saat yer alacağı ilk bakışta yalnızca teknik ve idari kararlar gibi görünebilir. Oysa eğitime biraz daha yakından baktığımızda, bu kararların bireylerle kurumlar, kurallarla beklentiler ve fırsatlarla eşitsizlikler arasındaki ilişkilerin bir parçası olduğunu görürüz. Bu nedenle “E okulda…

Hoş geldiniz! Modanevra olarak TYT’de din kültürü çıkıyor mu ile ilgili en çok merak edilen ayrıntıları paylaşıyoruz. TYT’de Din Kültürü Çıkıyor mu? Eğitim Politikaları, İdeoloji ve Yurttaşlık Perspektifinden Bir Siyasal Analiz Bir toplumun hangi bilgileri ölçtüğü, yalnızca bir sınav sistemi meselesi değildir; aynı zamanda o toplumun nasıl bir yurttaş yetiştirmek istediğine dair güçlü ipuçları taşır. Eğitim kurumları, devletin bilgi üretme ve aktarma kapasitesinin en görünür alanlarından biridir. Bu nedenle “TYT’de Din Kültürü çıkıyor mu?” sorusu, sadece sınava hazırlanan milyonlarca öğrencinin teknik bir merakı olarak görülmemelidir. Bu soru aynı zamanda devlet, kurumlar, ideolojiler, toplumsal değerler ve iktidar ilişkileri arasındaki bağlantıyı anlamak…

Bilgi Güvenliği Güvenlik Modelleri: İktidar, Kurumlar ve Dijital Çağın Siyasi Düzeni Bilgi güvenliği güvenlik modelleri nelerdir üzerine hazırlanmış bu rehberde Modanevra olarak işin özünü net biçimde aktarıyoruz. Bilginin kim tarafından üretildiği, kim tarafından saklandığı ve kimlerin erişimine açıldığı soruları yalnızca teknik bir güvenlik meselesi değildir. Modern toplumlarda bilgi, güç ilişkilerinin merkezinde duran stratejik bir değere dönüşmüştür. Devletlerin karar alma süreçlerinden yurttaşların gündelik yaşamına, seçim kampanyalarından uluslararası kriz yönetimine kadar her alan artık bilgi akışları üzerinden şekillenmektedir. Bu nedenle bilgi güvenliği güvenlik modelleri, sadece bilgisayar sistemlerini koruma yöntemleri olarak değil, siyasal düzenin nasıl korunduğunu ve iktidarın nasıl örgütlendiğini anlamaya yardımcı olan…

Nüfus kayıtlı kütük nasıl değiştirilir? Bir kaydın arkasındaki hayat hikâyesi Ankara’da eski mahallelerde dolaşırken bazen insanın karşısına sadece binalar değil, geçmişin izleri de çıkar. Çocukken babaannemin evindeki eski sandığı karıştırırken gördüğüm sararmış nüfus kâğıtlarını hâlâ hatırlarım. Üzerinde birkaç satır bilgi vardı ama aslında o birkaç satır, koskoca bir ailenin geçmişini taşıyordu. Doğum yeri, aile bağı, memleket bilgisi… Bugün dijital sistemler sayesinde bu kayıtlar çok daha düzenli tutulsa da bazı insanlar için hâlâ aynı soru önemini koruyor: Nüfus kayıtlı kütük nasıl değiştirilir? Bir kişinin nüfus kayıtlı kütüğü, sadece teknik bir bilgi değildir. Aile geçmişiyle, resmi işlemlerle ve kişinin devlet kayıtlarındaki kimliğiyle…

İngilizcede Türkiye’nin Milleti Nasıl Yazılır? – Açık, Net ve Eleştirel Bir Bakış Sevgili Modanevra takipçileri, bugünkü yazımızda “İngilizcede Türkiye’nin milleti nasıl yazılır” konusuna odaklanıyoruz. Giriş: Basit Bir Soru, Derin Bir Tartışma İngilizcede “Türkiye’nin milleti” sorusu kulağa basit geliyor: “Turkish people” mı, yoksa “people of Turkey” mı demeli? Ama işin içine kültür, tarih ve dil nüansları girdiğinde bu basit soru bir anda karmaşık bir meseleye dönüşüyor. İzmir’in kıyılarında yaşayıp sosyal medyada tartışmayı seven biri olarak, bu konuda düşüncelerimi paylaşmak istiyorum. Hem sevdiğim hem de sinir olduğum noktalar var; hadi başlayalım. Güçlü Yönler: İngilizcede Türk Milleti Tanımı “Turkish people” Kullanımı İngilizcede Türkiye’nin…